Operacje na plikach

Źródłem jest zawsze aktywny panel: zaznaczone elementy albo — bez zaznaczenia — element pod kursorem (Zaznaczanie). Celem kopiowania i przenoszenia jest katalog w drugim panelu. Źródłem i celem może być dysk, udział sieciowy, archiwum albo serwer FTP/SFTP — w każdej kombinacji. Pliki możesz też przeciągać myszą.

Praca w oddzielnych sesjach

Kopiowanie, przenoszenie i usuwanie FTP/FTPS/SFTP można uruchomić przyciskiem „W oddzielnej sesji” w oknie potwierdzenia. Każde zadanie ma własne połączenia i okno postępu z Anuluj; główne okno pozostaje dostępne, więc wiele transferów może działać jednocześnie. Pytania o konflikty dotyczą tylko danej sesji. ↗

Kopiowanie — F5

Naciśnij F5 (albo Edycja → Kopiuj, Kopiuj w menu kontekstowym, przycisk F5 Kopiuj na dole okna).

1. Okno Kopiuj

Okno pokazuje, co kopiujesz („Skopiować 3 elementy z: …”), i pole z celem:

• jeden element — katalog_drugiego_panelu/nazwa,

• wiele elementów — katalog drugiego panelu.

Cel możesz zmienić:

• przy jednym elemencie wpisz inną nazwę, a plik zostanie skopiowany pod nią;

• jeśli wpisana ścieżka to istniejący katalog, element trafi do jego środka.

Pole Uwzględnij reguły z .ffignore pojawia się, gdy katalog źródłowy albo docelowy ma reguły .ffignore. Enter zatwierdza, Esc anuluje.

2. Daty plików kopiowanych przez FTP/SFTP

Kopiowanie na serwer FTP/SFTP i z serwera, także do i ze sparowanego komputera, domyślnie zachowuje daty modyfikacji plików źródłowych, bez pytania. Od 1.7.3 dotyczy to również pobierania; wcześniej ustawienie obejmowało tylko wysyłanie. W Ustawieniach → Połączenia sieciowe pole Data modyfikacji plików kopiowanych przez FTP/SFTP pozwala wybrać datę źródłową, datę i godzinę kopiowania albo pytanie przy każdym kopiowaniu. W ostatnim wariancie Nie zachowuje daty źródłowe, a Tak ustawia bieżącą datę.

Szybkie FTP/SFTP nie zachowuje dat i wyłącza tę listę. Przy wysyłaniu serwer musi pozwalać na ustawianie dat. Przy pobieraniu FTP odczytuje dokładny czas poleceniem MDTM; gdy serwer go nie obsługuje, używa daty z listy plików, która może być mniej dokładna. Ustawienie dotyczy kopiowania, nie przenoszenia.

3. Sprawdzenie miejsca docelowego

Przed kopiowaniem program sprawdza, które pliki już istnieją w miejscu docelowym, i liczy, ile jest do skopiowania. Przy serwerach i udziałach sieciowych trwa to dłużej, więc widać okno Przygotowanie transferu z licznikiem sprawdzonych elementów i przyciskiem Anuluj.

4. Konflikty plików

Gdy jakieś pliki już istnieją, otworzy się okno Konflikty plików z listą (do pięciu ścieżek i liczbą pozostałych):

Domyślny przycisk (wyróżniony, wybierany Enter) to Pomiń duplikaty; zmienisz go w Ustawieniach. Esc to Anuluj.

Katalogi łączą się: kopiowany katalog, który już istnieje w celu, dostaje brakujące pliki, a konflikty dotyczą pojedynczych plików. Jeśli w miejscu katalogu jest plik o tej samej nazwie (albo odwrotnie), ten element trafi na listę nieudanych.

5. Postęp

Po kopiowaniu i przenoszeniu okno postępu pozostaje otwarte podczas usuwania plików metadanych macOS (._*, .DS_Store) i odświeżania paneli. Pokazuje bieżący etap i katalog; Anuluj przerywa samo sprzątanie, pozostawiając skopiowane pliki. Przy odświeżaniu anulowanie jest wyłączone. Podsumowanie pojawia się po zakończeniu tych kroków.

U góry okna przygotowania i postępu widać operację, elementy i katalog docelowy, np. „Przenoszenie: 3 elementy → /Volumes/Udział/Projekty”. Dziennik FTP/SFTP pokazuje ostatnie 500 linii; pełny zapis zostaje w dzienniku transferów.

Okno Transfer plików (przy serwerach z włączonym ustawieniem FTP/SFTP - pełne informacje: Transfer FTP / SFTP) pokazuje:

• bieżący plik („Plik 12 z 40: raport.pdf”) i jego postęp,

• przesłane dane łącznie i liczbę plików,

• prędkość i czas, który upłynął.

Anuluj albo Esc przerywa kopiowanie. Pliki już skopiowane zostają. Plik przerwany w trakcie nie zostaje na dysku w połowie — program zapisuje przez plik tymczasowy, więc istniejący plik docelowy zostaje nietknięty. Plik przerwany przy wysyłaniu na serwer program usuwa z serwera.

Przy kopiowaniu uruchomionym przez OK panele i pasek klawiszy są zablokowane. Przy W oddzielnej sesji pozostają dostępne do innych zadań.

Zwykłe okna przygotowania i postępu nie mają paska tytułu; osobne okno sesji ma standardowy pasek z możliwością zminimalizowania. Przesuniesz je, chwytając myszą za tekst, pasek postępu albo puste miejsce w oknie; tak samo okno łączenia z serwerem FTP/SFTP i okno pobierania pliku z serwera.

6. Koniec

• Drugi panel się odświeża, a zaznaczenie w źródłowym znika. Gdy oba panele pokazują ten sam katalog (np. kopia pliku pod inną nazwą obok oryginału), odświeżają się oba.

• W tytule okna pojawia się podsumowanie, np. „Skopiowano 12 elementów” albo „Skopiowano 10 elementów, pominięto 2 elementy” (liczone są pliki i utworzone katalogi).

• Przy serwerach pojawia się okno Podsumowanie transferu: pliki, utworzone katalogi, pominięte i nieudane elementy, przesłane dane, czas i średnia prędkość.

• Jeśli czegoś nie udało się skopiować, otworzy się okno Pliki niemożliwe do przesłania z listą: źródło, cel i powód błędu. Przycisk Zapisz listę do pliku… zapisuje ją jako tekst. Okno podaje też ścieżkę dziennika transferów.

Czego nie da się skopiować

• Pliku na to samo miejsce („Kopiowanie pliku na to samo miejsce jest niemożliwe.”) — także wtedy, gdy cel to ten sam plik pod inną ścieżką (To samo miejsce).

• Katalogu do niego samego albo do jego własnego podkatalogu.

• Plików specjalnych (potoków, gniazd, urządzeń) — są pomijane z opisem na liście nieudanych.

Dowiązania symboliczne są kopiowane jako zawartość, na którą wskazują: dowiązanie do pliku daje zwykły plik, a dowiązanie do katalogu — kopię katalogu. Dowiązanie, które wskazuje na katalog docelowy albo na katalog, w którym samo leży (pętla), trafia na listę nieudanych — program nie kopiuje katalogu w głąb siebie.

Przenoszenie — F6

F6 działa jak kopiowanie, z kilkoma różnicami:

• W obrębie jednego dysku przenoszenie to zmiana położenia, natychmiastowa nawet dla dużych katalogów — o ile w celu nie ma jeszcze elementu o tej nazwie i nie działają reguły .ffignore. W przeciwnym razie program kopiuje i usuwa.

• Między dyskami, do archiwum albo na serwer program kopiuje, a potem usuwa źródło. Katalog źródłowy znika dopiero wtedy, gdy wszystko z niego zostało przeniesione — katalog z plikiem, którego nie udało się przenieść, zostaje.

• Nie ma pytania o daty ani pola .ffignore — reguły są stosowane automatycznie według ustawień katalogów.

• Po zakończeniu oba panele się odświeżają, a kursor w źródłowym zostaje w tym samym miejscu listy.

• Dowiązanie do katalogu przeniesione w obrębie jednego dysku zostaje dowiązaniem (o ile w celu nie ma elementu o tej nazwie). Przeniesione na inny dysk, na serwer albo do archiwum daje w celu zwykły katalog z kopią zawartości, a w źródle znika samo dowiązanie — i to tylko wtedy, gdy wszystko się udało. Katalog, na który dowiązanie wskazuje, zostaje nietknięty.

• Na dysku, który nie rozróżnia wielkości liter (zwykle na macOS i Windows), przeniesienie zmieniające tylko wielkość liter nazwy (raport.txt → Raport.txt) jest odmową „to samo miejsce” (To samo miejsce). Wielkość liter zmienisz zmianą nazwy.

Wskazówka: Jeden element możesz przenieść pod nową nazwą, wpisując ją w oknie celu. Do zmiany nazwy w tym samym katalogu wygodniejszy jest Shift+F6.

To samo miejsce

Kopiowanie i przenoszenie nie zapisują pliku na nim samym. Program sprawdza to przed startem i odmawia komunikatem „Kopiowanie pliku na to samo miejsce jest niemożliwe.” (w oknie Błąd kopiowania albo Błąd przenoszenia). Nic się wtedy nie zmienia, a plik zostaje na swoim miejscu.

Ten sam plik bywa widoczny pod różnymi ścieżkami. Na dysku program rozpoznaje go po tożsamości pliku w systemie, a nie po tekście ścieżki, więc odmówi także wtedy, gdy:

• na macOS jedna ścieżka zaczyna się od /tmp, a druga od /private/tmp — Finder przy przeciąganiu podaje tę dłuższą;

• ścieżki różnią się tylko wielkością liter (Raport.txt i raport.txt), a dysk jej nie rozróżnia;

• któryś katalog na drodze jest widziany przez dowiązanie symboliczne (na Windows także przez punkt połączenia);

• na Windows ten sam udział sieciowy jest otwarty jako dysk Z: i pod adresem serwera (\\serwer\udział), albo dysk lokalny jako C:\ i jako \\localhost\C$.

Tak samo z katalogami: katalog skopiowany albo przeniesiony do siebie lub do własnego podkatalogu — także przez taki alias — kończy się komunikatem „Nie można umieścić 'Projekt' w nim samym ani w jego podkatalogu.”

Na serwerach FTP/SFTP i w archiwach program porównuje same ścieżki.

Uwaga: Na macOS ten sam udział sieciowy zamontowany dwa razy (dwa wpisy w /Volumes) program widzi jako dwa różne dyski i nie rozpozna, że to ten sam plik. Nie kopiuj ani nie przenoś plików z jednego takiego montowania w to samo miejsce na drugim.

Przeciąganie myszą

Wciśnij lewy przycisk myszy na pliku albo katalogu i przesuń wskaźnik. Jeśli chwycony wiersz jest zaznaczony, przeciągasz całe zaznaczenie. Jeśli nie — tylko ten wiersz, a zaznaczenie zostaje nietknięte, także po przeniesieniu (Zaznaczanie myszą). Wiersza /.. nie da się chwycić.

Gdzie trafią pliki:

• upuszczone na katalogu — do niego, a na /.. — do katalogu nadrzędnego; wiersz dostaje ramkę;

• upuszczone w innym miejscu panelu (na pliku, w pustym miejscu listy, na nagłówku, na polu ścieżki) — do bieżącego katalogu panelu; ramkę dostaje cała lista.

Przy górnej i dolnej krawędzi lista sama się przewija. W panelu, z którego przeciągasz, wiersze stają się celem dopiero wtedy, gdy odsuniesz wskaźnik o wysokość wiersza — drgnięcie ręki przy kliknięciu nie przeniesie pliku do sąsiedniego katalogu. Esc przerywa przeciąganie.

Kopiowanie czy przenoszenie:

• do drugiego panelu przeciąganie kopiuje, a w obrębie jednego panelu (na podkatalog albo /..) przenosi;

• Option / Ctrl wciśnięty w czasie przeciągania wymusza kopiowanie, a Shift — przenoszenie; oba naraz kopiują.

macOS: Cmd przy przeciąganiu nie działa. Pasek pod panelem podpowie wtedy: „⌘ nie działa przy przeciąganiu: Shift przenosi, Option kopiuje”.

Pasek informacji pod panelem, nad którym jest wskaźnik, mówi, co się stanie po upuszczeniu, np. „Kopiowanie: 3 elementy → /Users/ja/Dokumenty (Shift — przenieś)”. W nawiasie jest klawisz, który zmienia operację. Gdy upuścić nie wolno, pokazuje to kursor myszy, a pasek mówi dlaczego:

Upuszczenie otwiera okno Kopiuj albo Przenieś z katalogiem upuszczenia jako celem (przy jednym elemencie — katalog/nazwa). Nad pytaniem jest przełącznik Kopiuj / Przenieś, którym możesz jeszcze zmienić operację. Dalej wszystko idzie jak przy F5 i F6: konflikty plików, daty plików przy kopiowaniu na serwer i z serwera, postęp z przyciskiem Anuluj i lista nieudanych. Na koniec odświeża się panel, w którym upuściłeś pliki, i każdy panel, który pokazuje katalog upuszczenia, a po przeniesieniu także panel źródłowy i każdy panel z katalogiem, z którego pliki wyszły.

Okno wyłączysz polem Po przeciągnięciu plików pokazuj okno kopiowania lub przenoszenia w Ustawieniach, w zakładce Kopiowanie i przenoszenie. Wtedy operacja rusza od razu po upuszczeniu.

Gdy katalog, na który upuściłeś pliki, w międzyczasie zniknął (np. usunął go inny program), program nie tworzy go od nowa: w tytule okna pojawia się „Katalogu … już nie ma”, a panel się odświeża.

Między panelami przeciąganie działa w każdej kombinacji, tak jak F5 i F6: z dysku na serwer FTP/SFTP, z serwera na dysk, do archiwum i z archiwum. Pliki upuszczone w panelu połączonym z serwerem są wysyłane na serwer, a w panelu z otwartym archiwum — dodawane do archiwum, które zapisuje się przy wyjściu z niego (Zmiany w archiwum). Tak samo trafiają tam pliki przeciągnięte z innego programu. Z archiwum tylko do odczytu przeciąganie zawsze kopiuje.

Pliki z serwera i z archiwum przeciąga się tylko między panelami — do Findera, Eksploratora ani na pulpit nie wyjdą. Skopiuj je najpierw na dysk.

Pliki i katalogi z dysku (także z zamontowanego udziału sieciowego) przeciągniesz do Findera, Eksploratora, na pulpit albo do innego programu. O kopiowaniu albo przenoszeniu decyduje wtedy tamten program: Finder na tym samym dysku przenosi, a z Option kopiuje; Eksplorator kopiuje, a z Shift przenosi. Po takim przeciągnięciu panele z plikami na dysku same się odświeżają.

Pliki przeciągnięte z Findera, Eksploratora albo menedżera plików na Linuksie i upuszczone w panelu są kopiowane. Na Windows i Linuksie Shift je przenosi, a na macOS przeniesiesz je przełącznikiem Przenieś w oknie po upuszczeniu. Przenosi zawsze FlyingFiles, tak samo jak przy F6, a program, z którego pliki przyszły, sam niczego nie kasuje. Panel, w którym upuściłeś pliki, staje się aktywny.

Kilka plików o tej samej nazwie naraz (np. z wyników wyszukiwania w Finderze) program odrzuca komunikatem „Kilka upuszczonych plików ma tę samą nazwę: … Przeciągnij je osobno.”

macOS: Z wyłączonym oknem po upuszczeniu pliki z Findera można tylko kopiować.

Zmiana nazwy — Shift+F6

Shift+F6 (albo Zmień nazwę w menu kontekstowym) otwiera pole edycji w miejscu nazwy. Zaznaczona jest nazwa bez rozszerzenia, więc od razu możesz pisać.

• Enter albo kliknięcie gdzie indziej zatwierdza, Esc anuluje.

• Nazwa nie może być pusta, zawierać / ani \ i nie może być . ani ...

• Jeśli element o tej nazwie istnieje, pojawi się błąd. Zmiana samej wielkości liter (raport → Raport) jest dozwolona.

• Dowiązanie do katalogu zmienia nazwę jako samo dowiązanie; katalog, na który wskazuje, zostaje bez zmian.

Nowy katalog — F7

F7 pyta o nazwę i tworzy katalog w bieżącym katalogu aktywnego panelu. Kursor staje na nowym katalogu. Nazwa nie może zawierać / ani \, więc kilku poziomów naraz się nie utworzy.

Nowy plik tekstowy — Shift+F4

Shift+F4 pyta o nazwę, tworzy pusty plik i od razu otwiera go w edytorze. Jeśli plik o tej nazwie już istnieje, pojawi się błąd.

Wklejanie ze schowka — Cmd/Ctrl+V

Cmd+V na macOS albo Ctrl+V na Windows i Linuksie — z kursorem na liście plików — zapisuje zawartość schowka w bieżącym katalogu aktywnego panelu jako nowy plik. To samo robi Edycja → Wklej ze schowka… i pozycja Wklej ze schowka… w menu kontekstowym. Katalog może leżeć na dysku, na serwerze FTP/SFTP albo w archiwum.

Okno Wklej ze schowka ma dwa pola:

• Zapisz jako — postacie, w jakich schowek trzyma treść: Tekst (.txt), Obraz PNG (.png), Strona HTML (.html), Tekst sformatowany RTF (.rtf) albo Dokument PDF (.pdf); pod listą rozmiar pliku. Edytory i arkusze kładą do schowka tekst razem z jego obrazem — program proponuje wtedy tekst, a po „Kopiuj obraz” w przeglądarce — obraz. Obraz zapisuje się zawsze jako PNG.

• Nazwa pliku — podpowiedź „schowek.txt”, a gdy taki plik już jest — „schowek (2).txt” itd. Zmiana postaci zmienia rozszerzenie.

Gdy plik o podanej nazwie już istnieje, program pyta, czy go zastąpić (domyślnie Nie). Na serwer i do archiwum zapisuje z oknem postępu i przyciskiem Anuluj. Po zapisie kursor staje na nowym pliku.

Pliki skopiowane w Finderze, Eksploratorze albo Nautilusie wklejają się jako kopie: program pokazuje okno celu jak przy F5 i kopiuje je do bieżącego katalogu — zawsze kopiuje, także po Wytnij w Eksploratorze. Pliki, które już leżą w tym katalogu, pomija. Pusty schowek albo treść, której nie da się zapisać jako plik, kończy się komunikatem, co da się wkleić.

Skrót działa tylko z fokusem na liście plików — w polu ścieżki i w oknach dialogowych Cmd/Ctrl+V wkleja tekst jak zwykle. Czynności Wklej ze schowka… nadasz własny skrót w oknie Skróty klawiaturowe.

Usuwanie — F8

F8 pyta: „Usunąć 3 elementy?” z listą nazw (do dziesięciu).

Uwaga: F8 usuwa trwale, bez kosza. Domyślną odpowiedzią jest Nie — sam Enter niczego nie usunie. Żeby potwierdzić, przejdź strzałką na Tak i naciśnij Enter albo kliknij Tak.

Katalogi są usuwane razem z zawartością (także z plikami ukrytymi). Przy katalogach i na serwerach widać okno postępu z przyciskiem Anuluj, który przerywa przed kolejnym elementem — to, co już usunięto, nie wraca.

Przenieś do kosza

W menu kontekstowym elementu na dysku lokalnym jest Przenieś do kosza. Działa bez pytania, a element trafia do Kosza systemu, skąd można go przywrócić. Na serwerach i w archiwach tej pozycji nie ma.

Otwieranie w innych programach

W menu kontekstowym pliku na dysku lokalnym:

• Otwórz w programie systemowym — domyślny program systemu; gdy go nie ma, pojawi się komunikat;

• Otwórz za pomocą — lista programów, które system wiąże z tym typem pliku;

• Pokaż w menedżerze plików — zaznacza plik w Finderze albo Eksploratorze.

Windows: Na Windows 11 lista Otwórz za pomocą nie obejmuje aplikacji ze Sklepu, np. nowego Notatnika.

Skopiuj odnośnik

Skopiuj odnośnik w menu kontekstowym kładzie do schowka pełną ścieżkę elementu. Przy zaznaczeniu każda ścieżka trafia do osobnego wiersza. Dla serwera i archiwum ścieżka ma postać widoczną w polu ścieżki panelu.

Menu kontekstowe

Prawy przycisk na elemencie (albo w pustym miejscu listy czy na wierszu /..) otwiera menu. Pozycje zależą od miejsca kliknięcia:

Pozycje działające na plikach stosują zasadę zaznaczenia.

Pliki metadanych macOS

macOS tworzy na pendrive’ach, dyskach sieciowych i serwerach pliki .DS_Store oraz ._nazwa. W Ustawieniach możesz włączyć Po kopiowaniu/przenoszeniu usuwaj pliki metadanych macOS. Program usunie je wtedy w katalogach docelowych po każdym kopiowaniu, przenoszeniu i utworzeniu katalogu. Przydaje się, gdy z tych dysków korzystają osoby na Windows albo Linuksie.

Dziennik transferów

Program zapisuje przebieg transferów i błędy w pliku logs/transfers.log w katalogu ustawień (Ustawienia). Przy zgłaszaniu problemu z kopiowaniem warto dołączyć jego fragment — hasła są w nim zamaskowane.